Escher’i sınanabilir bir tekrarla okumak

1. Metni bulun, yazarlığı koruyun

H. Kemal İlter’in Sanatsal Matematik: Bir Biyografi yazısı, künyesinde Mart 2003 yazan PiVOLKA 05’in ayrı ekidir. Ek dokuz PDF sayfasıdır. Burada kaynak gösterilen arşiv sürümü basılı 13–21 numaralarını kullanır; ayrıca sunulan üniversite aynası aynı eki 1–9 olarak numaralar. Ana sayı PDF’si 12 sayfadır; ek bu arşivde ayrıca korunmaktadır. Yeni bir 2026 sayısı değildir.

İlk sayfalar Escher’in yaşamöyküsünü düzlemin düzenli bölümlendirilmesiyle ilişkilendirir. Sonraki sayfalarda yinelenen motifler, mekân yanılsaması, baskı teknikleri ve kaynaklar ele alınır. Bu yeni okuma alıştırması o temaları izler; İlter’in yeni yazısı değildir. Kaynak belge özgün Türkçe biçimiyle korunur.

2. Gözlemi yaşamöyküsü iddiasından ayırın

Ekteki bir görseli seçin. Açıklamaya geçmeden önce yalnızca görülebileni betimleyin. “Motif yüzey boyunca tekrarlanıyor” bir gözlemdir. Sanatçının niyetine ilişkin bir iddia için belgelenmiş açıklama gerekir. Tarih, eser adı, teknik veya yaşamöyküsündeki olay da kendi kaynağına dayanmalıdır.

Arşiv sürümünün basılı sayfa numaralarıyla ilerleyin: 13–14’te başlangıç yaşamöyküsü; 15–16’da düzenli bölümleme ve yinelenen motifler; 17–19’da mekânsal ve görsel temalar; 20’de kaynakça ve başka bir görsel; 21’de ek görseller vardır. PDF sayfasıyla basılı sayfa farklıdır: PDF’nin 3. sayfası arşiv sürümünde basılı 15, üniversite aynasında ise 3 numarasını taşır.

3. Denetlenebilir bir tekrar deneyin

Bu geometrik şema ELYADAL tarafından yeni çizilmiştir. Escher eseri veya onun tasarımlarından birinin kopyası değildir. Gözlem çalışması kâğıt üzerinde yapılabilir; siteye bilgi göndermeniz gerekmez.

4. Tarihsel görsel açıklamasını yeniden kullanmadan kontrol edin

Eski bir görsel açıklaması incelenecek kaynaktır; her tarih veya teknik için kendiliğinden kesin dayanak değildir. Ekte Metamorphosis I için 1933 yazılıdır. Escher in The Palace müzesinin koleksiyon yazısı eseri Mayıs 1937’ye tarihler. 2003 belgesini olduğu gibi koruyun; yeni görsel açıklamasında doğrulanan koleksiyon kaydını kullanın.

Güncel bir yorum için Escher in The Palace’ın Mirrored illusions yazısı, benzer görünen yarıların farklı olabilmesini de kapsayarak tekrar ve yansımayı ele alır. Kesin eser adı veya teknik gerektiğinde müze ya da koleksiyon kaydına bakın. Küçük taramadan tek başına baskı tekniği çıkarmayın.

5. Kullanılabilir bir okuma notu tamamlayın

1. Belgeyi, yazarı ve basılı sayfayı yazın.
2. Niyet iddiası içermeyen bir görünür özellik belirleyin.
3. Gerçekten denediğiniz dönüşümü adlandırın.
4. Ölçülerinizi ve hesabınızı kaydedin.
5. Doğrulanması gereken tarihsel ayrıntıyı işaretleyin.

Tamamlanmış örnek: “PiVOLKA 05 eki, İlter, basılı sayfa 15. Gözlem: yinelenen figürler yüzeyi kaplıyor. Alıştırmam: 12 kare, 8 × 6 cm alanı kaplıyor; her öteleme 2 cm’nin katı. Sınır: alıştırma sanatçının tasarımını yeniden kurmuyor ve yaşamöyküsü iddiasını kanıtlamıyor.” Ana sayıya ve korunan eke geçebilirsiniz.

Kendi kaydınızı oluşturun

Boş CSV formunu indirin ve kendi cihazınızda doldurun. Tamamlanan kişisel kayıtlar bu siteye gönderilmez. Başlıkları kâğıda da aktarabilirsiniz.